Jak skutecznie przedwschodowo odchwaszczać kukurydzę?

fot. J.W.

Kukurydza odgrywa dużą rolę w polskim rolnictwie. Warto przypomnieć, że uprawa kukurydzy wymaga intensywnych środków produkcji, niezależnie od stosowanych technologii (na kiszonkę z całych roślin czy na ziarno).  Nowe odmiany mieszańcowe niosą w sobie wysoki potencjał produkcyjny, ale wymagają od rolnika dobrej znajomości racjonalnego nawożenia, właściwego stosowania środków ochrony roślin. Duże zainteresowanie uprawą kukurydzy wiąże się z potrzebą profesjonalnej ochrony. Błędy popełniane w ochronie kukurydzy mogą  sporo kosztować.

W naszym kraju w 2021 roku do zwalczania agrofagów łącznie  (chwastów, sprawców chorób, szkodników) w uprawie kukurydzy jest zarejestrowanych przez MRiRW – 299 środków ochrony roślin, w tym 219 herbicydów. Według strategii „Od pola do stołu” w najbliższym czasie dojdzie do znacznej redukcji zużycia środków ochrony roślin. Producenci kukurydzy mogą spodziewać się wycofania prawie połowy herbicydów. Może się to wiązać ze wzrostem odporności chwastów. W uprawie kukurydzy większy nacisk zostanie położony na wykorzystanie metod biologicznych.

Postępujący proces ocieplenia klimatu zmienia warunki uprawy roślin. Kukurydza jako roślina ciepłolubna, posiadająca mechanizm fotosyntezy C-4, dobrze radzi sobie w wyższych temperaturach i oszczędnie gospodaruje wodą (niski współczynnik transpiracji).  Jednak ze względu na znaczną produkcję biomasy, potrzeby wodne kukurydzy są również duże. Warunki pogodowe panujące w Polsce wskazują, iż głównym czynnikiem wpływającym na produkcyjność kukurydzy są warunki wilgotnościowe, kształtowane przez ilość opadów i ich rozkład w okresie wegetacyjnym.

Częste uproszczenia w technologii produkcji, uprawa kukurydzy w monokulturze powodują, że na plantacjach kukurydzy można spotkać około 50 gatunków chwastów.

W uprawach kukurydzy najbardziej spotykane są chwasty prosowate, zwłaszcza chwastnica jednostronna, spośród chwastów jednorocznych jednoliściennych. Z chwastów jednorocznych dwuliściennych często występują: szarłat szorstki, komosa biała,  rumiany, psianka czarna, rdest. Na plantacjach kukurydzy można spotkać chwasty wieloletnie dwuliścienne: ostrożeń polny i powój polny, a z chwastów wieloletnich jednoliściennych – perz.

Specyfika uprawy kukurydzy, przy zachowaniu  szerokich międzyrzędzi, stosunkowo małej ilości roślin na jednostce powierzchni, słabym początkowym tempie wzrostu tej rośliny stwarza dobre warunki do rozwoju chwastów. Podejmowane zabiegi mechaniczne tylko w ograniczonym zakresie mogą ograniczyć zachwaszczenie.

Zróżnicowanie gatunkowe chwastów w kukurydzy zależy od takich czynników jak:  przedplon, rodzaj gleby, technologia uprawy, warunki klimatyczne.

Wybierając strategię przedwschodowego zwalczania chwastów w kukurydzy mamy do wyboru szeroką paletę herbicydów. W ochronie przedwschodowej, herbicydy w większości  aplikuje się bezpośrednio po siewie, przed wchodami kukurydzy. W warunkach suszy, w przypadku niektórych herbicydów doglebowych, zaleca się  stosowanie ich przed siewem kukurydzy (wymieszanie z glebą na głębokość 3-5cm). Dotyczy to np. herbicydu Dual Gold 960 EC.

Skuteczność herbicydów zależy od wilgotności gleby i staranności uprawy gleby (bez dużych grud). Niewskazana jest susza w okresie zabiegu, herbicyd jest wtedy mało dostępny dla kiełkujących chwastów. Z kolei zbyt duże opady deszczu po zabiegu mogą spowodować przeniknięcie herbicydu w głąb profilu glebowego i ograniczoną dostępność substancji aktywnej dla chwastów. Stosowanie herbicydów doglebowych, w tym dobór dawek zależy  od rodzaju gleby (jej właściwości sorpcyjnych) oraz od odczynu gleby. Na glebach lżejszych stosuje się niższe zalecane dawki herbicydów doglebowych, a na glebach cięższych o lepszym kompleksie sorpcyjnym – wyższe.  Bardzo ważna przy zabiegach doglebowych jest znajomość historii pola z charakterystycznymi  chwastami, dzięki czemu łatwiej wybrać  substancje aktywne.

Ochrona przedwschodowa pozwala wcześnie ograniczyć występowanie chwastów, dzięki czemu kukurydza w pełni czerpie wodę składniki pokarmowe i światło.

Herbicydy zawierające taką samą substancję aktywną, mogą różnić się w zakresie terminu i dawki stosowania oraz wrażliwości  poszczególnych gatunków chwastów. Ponadto  preparaty handlowe mogą różnić się ilością zawartej w nich substancji aktywnej, formy użytkowej, użytych środków wspomagających. Dlatego bardzo ważne jest przestrzeganie zaleceń w etykiecie stosowania herbicydu.

Stosowane przez wiele lat zabiegi chemicznego zwalczania chwastów mogą doprowadzić do niepożądanych zjawisk takich jak: kompensacja chwastów i uodparnianie się chwastów. Zjawisko kompensacji chwastów polega na masowym występowaniu na określonym areale jednego gatunku chwastu. Ten typ zachwaszczenia zagraża roślinie uprawnej. Z reguły taka sama liczba różnych gatunków chwastów jest mniej konkurencyjna niż identyczna liczba takiego samego gatunku. Szkodliwość masowego występowania jednego gatunku chwastu może doprowadzić do jednostronnego, wybiórczego pobierania składników pokarmowych.

Z kolei uodparnianie się chwastów na działanie stosowanych herbicydów polega na przejściu chwastów z grupy wrażliwych do grupy nie wrażliwych na tą samą konkretną substancję aktywną. Zjawisku kompensacji można zapobiec stosując tzw. rotację herbicydów (zmiana substancji aktywnej, odmienny mechanizm działania). W przypadku groźnego uodparniania się chwastów należy liczyć się z niemożnością  poradzenia sobie z problemem w trakcie jednego sezonu wegetacyjnego. W takiej sytuacji zalecane jest stosowanie zarejestrowanych mieszanin herbicydowych.   Pełny dobór herbicydów w uprawie kukurydzy znajduje się w Zaleceniach Ochrony Roślin. Należy dokładnie zapoznać się z etykietą i zaleceniami producenta.

dr hab. Danuta Leszczyńska, prof. IUNG-PIB

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany, podajesz go wyłącznie do wiadomości redakcji. Nie udostępnimy go osobom trzecim. Nie wysyłamy spamu.
Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem*.
Please enter your name here
Please enter your comment!

Polityka Prywatności