Jakie odmiany pszenżyta ozimego mamy na LOZ w sezonie 2023/2024? Obecnie do krajowego rejestru wpisanych jest 46 odmian, natomiast lista zalecanych obejmuje 21 pozycji.
Pszenżyto ozime uprawiane jest głównie w celach paszowych. Cechuje się wysokim potencjałem plonowania i małymi wymaganiami glebowymi, nadaje się więc dla gospodarstw z przewagą słabych gleb. Obecnie do krajowego rejestru wpisanych jest 46 odmian, natomiast lista zalecanych obejmuje 21 pozycji.. Trzy odmiany, tj. Panaso, Stelvio i SU Atletus pojawiły się na niej po raz pierwszy, jako wstępnie rekomendowane do uprawy w wybranych województwach.
Tak jak w ubiegłym roku, najszerzej rekomendowaną do uprawy odmianą jest SU Liborious. Zaleca się ją dla wszystkich województw, z wyjątkiem warmińsko-mazurskiego. To także lider pod względem uzyskiwanych w badaniach PDO plonów. W latach 2019–2021 plonowała na poziomie 103% wzorca na agrotechnice podstawowej i 106% na intensywnej. Cechuje się dużą odpornością na choroby podstawy źdźbła, rdzę brunatną, mączniaka prawdziwego, rynchosporiozę, septoriozę liści i plew oraz fuzariozę kłosów, zaś dużą do bardzo dużej na pleśń śniegową i rdzę żółtą. SU Liborious jest dość podatna na wymarzanie (zimotrwałość oceniona na 4). Rośliny są wysokie i odporne na wyleganie. Ziarno o dużej masie tysiąca nasion, dość niskiej gęstości w stanie zsypnym oraz przeciętnej zawartości białka. Dobrze udaje się na stanowiskach z okresowymi deficytami wody.
Drugą lokatę pod względem możliwości uprawy zajmuje odmiana Belcanto (rekomendacja dla 12 województw). W latach 2019–2021 plonowała na poziomie 101 i 102% wzorca w warunkach odpowiednio podstawowej i rozszerzonej agrotechniki. Belcanto to pszenżyto o dużej zdrowotności, zwłaszcza jeśli chodzi o rdzę żółtą i brunatną oraz rynchosporiozę. Rośliny osiągają średnią wysokość i są w wysokim stopniu odporne na wyleganie. Odmiana ta zasługuje na uwagę ze względu na bardzo dobrą zimotrwałość (5,5°) oraz łatwą adaptację do różnych warunków siedliskowych. Posiada ziarno o średniej masie tysiąca nasion, dużej gęstości w stanie zsypnym, bardzo dużej liczbie opadania i wysokiej zawartości białka.
Trzecie miejsce w rankingu przydatności do uprawy zajmują na równi odmiany Corado, Medalion i Tadeus, które COBORU rekomenduje dla 10 województw. Pszenżyto Corado w badaniach PDO plonowało na poziomie 103% (a1) i 102% (a2) wzorca. Odznacza się bardzo dobrą zimotrwałością (5,5°) i wysoką odpornością na choroby, zwłaszcza pleśń śniegową, rdzę żółtą i brunatną, rynchosporiozę i septoriozę plew. Rośliny są średniej wysokości, wysoce odporne na wyleganie. Ziarno o przeciętnej masie tysiąca nasion, dużej gęstości w stanie zsypnym i średniej zawartości białka.
Bezostna odmiana Medalion w dwuletnich doświadczeniach PDO (2019 i 2021) plonowała na poziomie 100–104% wzorca. Cechuje ją bardzo dobra odporność na choroby, takie jak: pleśń śniegowa, mączniak prawdziwy, rdza żółta i brunatna, rynchosporioza. Jest odmianą dobrze zimującą w trudnych warunkach (zimotrwałość 5,5°), dość wczesną, o wysokich i odpornych na wyleganie roślinach. Ziarno dość duże, o przeciętnej zawartości białka. Dobrze rośnie na każdym stanowisku dedykowanym pod uprawę pszenżyta ozimego.
Odmiana Tadeus plonowała w badaniach PDO na poziomie 102% wzorca w obu wariantach agrotechniki. Jest to pszenżyto o bardzo dużej odporności na pleśń śniegową, średniej do dużej na septoriozę liści, zaś dużej na pozostałe choroby. Odznacza się wysoką zimotrwałością (5,5°) i odpornością na suszę. Tadeus jest odmianą niską, o bardzo dobrej odporności na wyleganie. Ziarno o wysokiej masie tysiąca nasion, niskiej gęstości w stanie zsypnym, lecz dużej liczbie opadania. Zawartość białka jest średnia.
Fragment artykułu “Listy odmian zalecanych zbóż ozimych” autorstwa dr inż. Renaty Kieloch, IUNG-PIB we Wrocławiu, który ukazał się w lipcowo-sierpniowym wydaniu Wiadomości Rolniczych Polska
