Ziemniak PDO w liczbach

Prawidłowy dobór odmiany ziemniaka do warunków środowiska odgrywa tym większe znaczenie, im więcej odmian dostępnych jest na rynku. Ziemniak jest gatunkiem w przypadku, którego mamy do czynienia z dużą liczbą odmian zróżnicowanych pod względem chociażby długości okresu wegetacji, cech użytkowych czy jakościowych.

Dużą pomocą w podjęciu decyzji przy wyborze odmiany mogą być wyniki doświadczeń porejestrowych (PDO) oraz Listy odmian zalecanych do uprawy na obszarze województw" (LZO). Rekomendowane jest od kilku do kilkunastu odmian najbardziej dostosowanych do lokalnych warunków uprawy. Pełna charakterystyka oraz rekomendacja dostępna jest na stronie COBORU w zakładce Doradztwo Odmianowe oraz licznych regionalnych opracowaniach PDO. Zasady oraz tryb LZO ustalono na spotkaniu Krajowego Zespołu Koordynacyjnego PDO oraz w porozumieniu z partnerami ustawowymi (Samorządami Województw i Izbami Rolniczymi).
Od dwóch lat można wstępnie rekomendować odmianę, jeżeli uzyska ona bardzo dobre wyniki dwuletnich badań WGO w procesie rejestracyjnym oraz potwierdzi je w trakcie jednorocznych doświadczeń PDO. Wraz z rekomendacją podawany jest również rok włączenia odmiany na listę. Pozwala to zweryfikować zachowywanie się odmiany w ostatnich latach na terenie województwa. Im dłuższy jest okres rekomendacji, tym większa jest stabilność utrzymywania przez nią wysokiej wartości gospodarczej i znaczenia w uprawie w rejonie.
Tab. 1. Odmiany wczesne jadalne. Plon bulw, zawartość skrobi i plon skrobi.

OdmianaPlon ogólny Tab. 1. Odmiany wczesne jadalne. Plon bulw, zawartość skrobi i plon skrobi.

Odmiana

Plon ogólny

(dt/ha)

zawartość skrobi (%)

Plon skrobi (dt/ha)

Plon handlowy (dt/ha)*

2010

2009

2010

2009

2010

2009

2010

2009

Altesse

422,9

437,6

12,4

11,9

52,1

52,4

368,9

408,9

Aruba

405,5

14,6

58,5

372,9

Bellarosa

440,4

518,1

11,8

12,2

51,1

63,6

421,1

509,9

Cyprian

518,8

558,3

13,1

13,5

67,0

75,3

473,2

529,1

Eugenia

405,5

467,8

11

11,5

43,6

53,7

364,9

442,5

Korona

457,8

523,1

10,4

10,8

47,3

56,8

425,1

500,2

Michalina

470,9

10,9

51,1

441,1

Oman

383,7

14,2

54,3

348,9

Owacja

440,4

548,3

12,5

13,3

54,3

72,8

405,0

524,3

Vineta

418,6

523,1

12,7

12,6

53,2

65,4

393

505,1

*bulwy o wielkości powyżej 35 mm.

W przedstawionych wynikach plonowania badane były odmiany jadalne oddzielnie w czterech grupach wczesności (bardzo wczesne, wczesne, średniowczesne, średniopóźne i późne) oraz skrobiowych (grupy wczesności badane wspólnie). Wzorcem w doświadczeniach były wszystkie odmiany zarejestrowane, oceniane w danej grupie. Wyniki pochodzą z ostatnich dwóch lat z doświadczeń PDO zlokalizowanych w różnych rejonach kraju. Doświadczenia z ziemniakami nawiezione były średnio na poziomie 335 kg NPK przy zachowaniu proporcji 1:1:1,5, zwalczano chwasty i stonkę oraz chroniono przed zarazą ziemniaka.

Tab. 2. Odmiany średniowczesne jadalne. Plon bulw. Zawartość skrobi i plon skrobi.

Odmiana

Plon ogólny

(dt/ha)

zawartość skrobi (%)

Plon skrobi

(dt/ha)

Plon handlowy

(dt/ha)**

2010

2009

2010

2009

2010

2009

2010

2009

Almera

461,8

10,0

45,7

445,9

Ametyst

529,1

12,9

68,5

477,8

Bartek

553,2

554,4

13,4

15,8

74,0

88,4

527,8

529,5

Benek

432,9

360,4

13,5

14,1

57,4

50,9

405,0

334,2

Cekin

505,1

452,8

13,9

14,8

69,7

67,7

482,3

429,7

Elanda

481,0

429,7

10,8

11,7

50,6

50,3

441,4

394,9

Finezja

485,8

531,3

14,0

16,7

67,9

89,1

468,7

512,1

Gawin

471,4

15,6

72,8

441,4

Jutrzenka

471,4

13,3

61,7

450,5

Roxana

418,5

397,3

10,8

12,9

44,4

57,6

395,9

421,0

Satina

538,7

452,8

12,4

12,9

65,4

59,0

518,7

425,3

Stasia

529,1

13,0

66,6

505,1

Tajfun

519,5

549,8

15,0

16,1

76,5

89,1

496,0

533,8

Wiarus

327,1

462,0

13,4

15,4

43,8

71,7

314

442,7

 

*zła jakość materiału sadzeniakowego (niepełna obsada)

** bulwy o wielkości powyżej 35 mm

Tab. 3. Odmiany średniopóźne i późne jadalne. Plon bulw, zawartość skrobi i plon skrobi.

Odmiana

Plon ogólny

(dt/ha)

zawartość skrobi (%)

Plon skrobi

(dt/ha)

Plon handlowy

(dt/ha)*

2010

2009

2010

2009

2010

2009

2010

2009

Jelly

494,0

514,1

13,2

14,0

64,7

72,5

474,3

492,9

Medea

424,2

487,6

12,3

14,0

51,1

67,9

386,0

457,7

Soplica

578,8

604,2

12,5

15,1

72,7

90,8

548,7

583,5

Syrena

499,0

524,7

13,2

14,7

65,3

77,1

469,7

503,0

Zagłoba

499,0

583,0

10,6

12,6

51,7

74,0

474,3

558,3

Zenia

479,0

12,3

57,9

441,8

Zeus

519,0

551,2

13,3

15,9

67,8

87,7

460,4

513,1

*bulwy o wielkości powyżej 35 mm

 

Ostatni sezon nie sprzyjał zarówno uprawie ziemniaków w Polsce, jak i doświadczeniom, mimo że początek sezonu na to nie wskazywał. Zakładano je w kwietniu, przy sprzyjającej wilgotności gleby. Chłody na początku maja przysporzyły opóźnienia wschodów i ich nie wyrównanie. Niskie temperatury w połączeniu z opadami trwające aż do czerwca, spowolniły dalszy rozwój roślin. Lokalnie wystąpiły nawet okresowe podtopienia doświadczeń, szczególnie na południu kraju. Pod koniec czerwca oraz do połowy lipca wystąpiły upały bez opadów. Wskutek takiej pogody nastąpiło więdnięcie roślin. Sytuacja diametralnie się zmieniła kiedy nastąpiły sierpniowo-wrześniowe deszcze, które wydłużyły okres dojrzewania bulw oraz opóźniły i wydłużyły okres zbioru doświadczeń. 

Tab. 4. Odmiany bardzo wczesne jadalne uprawiane w warunkach standardowych oraz nawadniania z podwyższonym nawożeniem. Zbiór po 40 dniach od wschodów.

Odmiana

Doświadczenia standardowe

Doświadczenia nawadniane

plon ogólny

plon handlowy*

plon ogólny

plon handlowy*

dt/ha

2010

2009

2010

2009

2010

2009

2010

2009

Denar

196,7

255,4

174,9

241,5

260,6

301,7

230,7

288,9

Flaming

183,4

215,8

148,5

186,3

240,4

256,6

197,1

227,9

Impala

191,0

243,0

166,7

227,7

258,1

262,3

235,2

249,1

Justa

156,6

205,8

135,3

186,3

204,9

234,1

185,9

214,7

Lord

198,6

255,4

173,3

239,2

250,5

298,9

221,8

286,2

Miłek

221,6

307,5

189,8

294,4

291,0

344

262,1

331,3

Viviana

191

 

168,3

 

268,2

 

237,4

 

* – bulwy o średnicy powyżej 30 mm

Na dziesięć testowanych odmian w grupie wczesnej najwyższym plonem wykazały się Cyprian oraz w ubiegłym roku zarejestrowana – Michalina. Wysokim i stabilnym plonem w dwóch latach badań wykazała się również odmiana Bellarosa. W grupie wczesności średniowczesnej, odmianami które w niezbyt sprzyjającym roku dla ziemniaka osiągnęły średni plon powyżej 50 t/ha, były Bartek i Stasia, a także popularna Satina. W grupie odmian średniopóźnych i późnych, najlepiej pod względem plonu zaprezentowały się Soplica i Zagłoba. 

Tab. 5. Odmiany bardzo wczesne jadalne uprawiane w warunkach standardowych oraz nawadniania z podwyższonym nawożeniem. Zbiór po zakończeniu wegetacji. Plon ogólny i handlowy.

Odmiana

Doświadczenia standardowe

Doświadczenia nawadniane

plon ogólny

plon handlowy*

plon ogólny

plon handlowy*

dt/ha

2010

2009

2010

2009

2010

2009

2010

2009

Denar

490,6

679,2

458,4

664,9

657,8

728,0

632,5

718,4

Flaming

388,0

532,0

330,4

501,4

519,3

595,0

473,0

577,2

Impala

504,0

452,8

475,0

430,6

634,7

696,3

605,0

681,5

Justa

370,2

639,6

338,7

626,8

455,8

506,4

434,5

485,1

Lord

495,1

566,0

466,7

539,6

623,2

734,3

588,5

724,5

Miłek

446,0

520,7

408,9

496,0

571,2

620,3

539,0

595,6

Viviana

432,6

 

408,9

 

582,8

 

566,5

 

 

 Zakup jednak ich sadzeniaków w tym sezonie może być utrudniony, ze względu na niewielką powierzchnię kwalifikowanych plantacji w roku 2010.

Wysokie plony, przy jednocześnie satysfakcjonującej jakości warunkowane są stosowaniem kwalifikowanego materiału sadzeniakowego. W przypadku stosowania przez kilka lat ziemniaków bez wymiany materiału sadzeniakowego następuje wzrost zawirusowania roślin, który pociąga za sobą obniżenie plonów. Wszystkie odmiany wymagają wymiany sadzeniaków, zwłaszcza tam, gdzie zagrożenie wirusami jest większe. Coroczne odnawianie materiału sadzeniakowego przyczynia się do wzrostu kosztów uprawy, lecz jest podstawowym warunkiem uzyskania wysokich plonów o zadowalającej jakości. Należy pamiętać, że optymalny przebieg warunków pogodowych w czasie wegetacji oraz zdrowy kwalifikowany materiał sadzeniakowy stanowią podstawę uzyskania plonu o pożądanych parametrach jakościowych i ilościowych. Chętnie kupowany ziemniak to materiał charakteryzujący się bulwami kształtnymi, o niepękającej skórce, nieciemniejącym miąższu surowym i gotowanym, wysokiej smakowitości i zdolności przechowalniczej.

Tab. 6. Odmiany wczesne jadalne uprawiane w warunkach standardowych oraz nawadniania z podwyższonym nawożeniem. Plon ogólny i handlowy bulw. Rok zbioru 2010.

Odmiana

Plon ogólny

Plon handlowy

doświadczenia

standardowe

doświadczenia

nawadniane

doświadczenia

standardowe

doświadczenia

nawadniane

Altesse

426,8

573,3

370,4

533,0

Aruba

404,8

543,7

366,3

516,0

Bellarosa

457,6

555,5

443,6

544,3

Cyprian

506,0

673,7

472,1

640,7

Eugenia

374,0

555,5

337,8

527,3

Korona

457,6

608,7

435,5

589,7

Michalina

457,6

596,9

435,5

584,0

Oman

404,8

526,0

366,3

504,6

Owacja

440,0

638,3

398,9

606,7

Vineta

470,8

638,3

447,7

623,7

**bulwy o średnicy powyżej 35 mm

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany, podajesz go wyłącznie do wiadomości redakcji. Nie udostępnimy go osobom trzecim. Nie wysyłamy spamu.
Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem*.
Please enter your name here
Please enter your comment!

Polityka Prywatności