XV Krajowe Dni Ziemniaka przeszły do historii

Krajowe Dni Ziemniaka to impreza z długimi już tradycjami, w głównej mierze skupiająca się na charakterze wystawienniczo-targowym oraz szkoleniowym, przeznaczonym dla producentów, przetwórców, handlowców, firm nasiennych, producentów maszyn oraz instytucji i osób związanych z branżą ziemniaka. Tematem wiodącym tegorocznej edycji targów była: Jakość w produkcji ziemniaków jadalnych i do przetwórstwa.

Impreza objęta została patronatem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Wojewody Łódzkiego, a jej głównym celem była prezentacja postępu biologicznego, technologicznego i ekonomiczno-organizacyjnego w uprawie, obrocie i przetwórstwie ziemniaków oraz wspieranie procesów unowocześnienia branży, promocja krajowych odmian ziemniaka oraz ułatwienie kontaktów miedzy uczestnikami rynku.

Jubileuszowa – piętnasta edycja KDZ odbyła się w dniach 13-14. 09.2008 na terenie ODR Kościerzyn k/Sieradza. Współorganizatorami, jak zawsze, był Instytut Hodowli i Aklimatyzacji Roślin, Zakład Nasiennictwa i Ochrony Ziemniaka w Boninie oraz Łódzki Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Bratoszewicach/Oddział Kościerzyn. Trzeba tu dodać, że region sieradzki jest czołowym w kraju producentem ziemniaka wczesnego i ziemniak stanowi ważne miejsce w strukturze zasiewów i w płodozmianie. Krajowe Dni Ziemniaka odbywały się tu po raz drugi, ponieważ w 1995 r. ODR Kościerzyn był współorganizatorem II Krajowych Dni Ziemniaka (I KDZ zorganizował w 1994 roku były Instytut Ziemniaka w Boninie, obecnie IHAR). Przyszłoroczne targi odbędą się na przełomie sierpnia i września w Wielkopolskim Ośrodku Doradztwa Rolniczego w Sielinku k/Poznania.

Tegoroczni uczestnicy Krajowych Dni Ziemniaka mogli zapoznać się z najnowszymi osiągnięciami, a także zwiedzić bogate stoiska: producentów maszyn do uprawy i zbioru ziemniaków, środków do produkcji (nawozów i środków ochrony roślin), producentów i hodowców nowych odmian ziemniaka, w tym jadalnych na wczesny zbiór oraz odmian skrobiowych. Bardzo ważnym punktem wystawy były czynne przez cały czas trwania targów dwie bliźniacze wystawy odmian ziemniaka. Pierwsza odbywała się w pawilonie wystawowym na stoisku IHAR i zaprezentowano tam walory 138 zarejestrowanych w naszym kraju odmian ziemniaka. Zwiedzający mieli okazję skorzystać z konsultacji pracowników IHAR w sprawie doboru odmian do profilu gospodarstwa i przeznaczenia oraz pełnej charakterystyki. Druga zaprezentowana została na poletkach doświadczalnych w formie kolekcji odmian na polu demonstracyjnym. Zostały tam wysadzone 124 odmiany ziemniaka z rejestru krajowego oraz katalogu unijnego (odmiany czeskie). W swoich pawilonach wystawowych wszyscy czołowi producenci i hodowcy prezentowali najlepsze cechy wyprodukowanych odmian. Przy stanowisku firmy Europlant prezentowano nowe odmiany ziemniaka (Bellarosa, Ewelina, Miriam, Vineta – nr 1 w Polsce oraz Jelly), kładąc główny nacisk na typ kulinarny, a zarazem późniejsze przeznaczenie. Pokazy na stoisku Europlantu uświetnił swoim pobytem i prezentacją znawca kuchni światowej Robert Makłowicz, który przyrządzał potrawy z ziemniaków. Na stoisku firmy nasiennej KWS prezentowano odmiany holenderskiej hodowli Van Rijn, w tym odmianę bardzo wczesną Everest oraz zarejestrowane na naszym rynku odmiany Veronie i Ramos. Również producenci i krajowi hodowcy zaprezentowali ciekawe odmiany krajowe, w tym wiele nowości – HZZ Zamarte odmianę Tetyda, HZ Strzekęcin odmiany skrobiowe, HR Szyldak odmiany jadalne (Cyprian) i skrobiowe.

Corocznym zwyczajem w sobotę o godz. 13.00 zorganizowano konkurs jakości kulinarnej wytypowanych przez hodowców odmian ziemniaka. Ziemniaki były gotowane, a następnie, po degustacji, oceniane przez uczestników KDZ w specjalnych ankietach. Tegoroczny konkurs kulinarny wygrała odmiana Annabelle z hodowli HZPC, zdobywając tym samym puchar za najsmaczniejszą odmianę. Kolejne smaczne” miejsca zdobyły odmiany: Tetyda (HZZ Zamarte) oraz Jelly (Europlant Sp. z o.o.).

W niedzielne południe odbył się na polu demonstracyjnym pokaz pracy maszyn, który przyciągnął duża liczbę rolników, ciekawych nowości w zakresie maszyn do zbioru i sadzenia. Prezentowano 3 kombajny do zbioru ziemniaków, jednym z nich była nowość i premierowy pokaz na KDZ – jednorzędowy kombajn Pyra 1500 (firma Brzeg – Grupa Unia). W kombajnie przeznaczonym dla małych i średnich gospodarstw zaprezentowano nowości w postaci ciekawych i praktycznych elementów wyorywacza, hydraulicznego napędu przenośnika oraz płynną regulację prędkości przenośnika zgarniacza palcowego i stołu przebierczego. Wydajność pracy ok. 1 ha na 8 godzin pracy. Pojemność kosza (zbiornika) na bulwy – 1,5 tony, rozładunek możliwy na wysokość 2,7 m. Kombajn Pyra występuje także w wersji 3000, czyli posiadający zbiornik na bulwy o pojemności 3 ton a także skrętną oś (20° w każdym kierunku) w standardzie, umożliwiającą łatwiejsze zawracanie na uwrociach, a także elastyczny rękaw na zbiorniku , który powoduje mniejsze obijanie bulw w trakcie rozładunku.

Kolejnym kombajnem prezentowanym przez firmę Akpil z Pilzna był Z 652 (Kartofel). Jednorzędowy, przyczepiany, napędzany od WOM kombajn powstał we współpracy Akpilu z PIMR w Poznaniu. Do budowy maszyny użyto najnowszych rozwiązań krajowych i zagranicznych, wysokiej jakości materiałów oraz nowoczesnych podzespołów (komputer pokładowy, naprowadzanie na redlinę, skrętna oś hydrauliczna) eliminujących do minimum pracę operatora. Kombajn posiada boczny sprzęg oraz usytuowany z boku wyorywacz, dzięki czemu ciągnik, jak i maszyna porusza się po polu wykopanym – eliminując jazdę po redlinach. Pracuje w rozstawie 75-90 cm. Głębokość pracy 3-sekcyjnego lemiesza to 25 cm, zbiornik mieści 3,5 t bulw. Wysokość rozładunku do 3,85 m umożliwia załadunek na wysokie samochody i przyczepy.

Z bardzo dużych kombajnów zaprezentowano dwurzędowy kombajn Grimme SE 150-60 z trzema strefami sortowania i zasobnikiem na bulwy o pojemności 6 ton. Wysokość rozładunku do 4,2 m pozwala ładować najwyższe przyczepy. Urządzenie jest bardzo wydajne. Unikalne systemy sortowania i oczyszczania powodują minimalną możliwość uszkodzenia bulw. Techniczne zaawansowane systemy do zbiory Grimme zawierają patenty chronione w Niemczech i na świecie, w tym wielofunkcyjny przenośnik do odsiewu ziemi i separacji łęcin i transportu materiału. Zabezpieczenie wytłoczone na pasach krawędziowych i przenośnikach zapewnia delikatne przenoszenie bulw w maszynie, ograniczając kontakt z nitami i końcówkami prętów. Prędkość kopania do 9 km/h. Z maszyn do sadzenia firma Brzeg zaprezentowała czterorzędową sadzarkę KORA 4, jednostkę zawieszaną na ciągniku. Sadzarka posiada układ czerpaków wysadzających i przekładnię łańcuchową, przez co umożliwia uzyskanie 15 różnych odległości sadzenia w rzędzie (od 12 do 48 cm). W zestawie sadzarka posiada koła kopiujące, aby zachować jednakowa głębokość sadzenia, talerze obsypujące, a w dodatkowym wyposażeniu – podsiewacz nawozów sypkich, znaczniki, komplety wkładek do sadzenia małych i dużych ziemniaków.

Z maszyn do pielęgnacji firma Grimme zaprezentowała obsypnik do formowania redlin serii GH. Dobre formowanie – sukcesem w zbiorach, jak brzmi motto przewodnie. Obsypnik z mocną ramą zmontowaną z blokiem trzypunktowego zawieszenia, powoduje w zależności od rodzaju gleby zamontowanie różnych korpusów i talerzy obsypujących wraz z zębami spulchniającymi oraz blachami formującymi. Specjalny profil blach ze stali, o różnej konstrukcji, pozwala na uzyskanie różnych profili redliny od trapezowej do brzuchatej. Możliwość otwartej blachy formującej pozwala powtórnie obsypać rośliny już po wschodach. Rozwiązaniem dla gleb lekkich jest możliwość zmiany blachy formującej na rolki koszowe do kształtowania redliny.

Oprócz niedzielnego pokazu maszyn odbywały się także seminaria szkoleniowe, poświęcone praktycznym problemom produkcji ziemniaka. Uczestnicy mieli możliwość zadawania pytań w trudnych i nurtujących problemach. Uzupełnieniem XV Krajowych Dni Ziemniaka były jak zawsze pokazy potraw regionalnych prezentowane przez koła gospodyń, kiermasze ogrodnicze oraz występy zespołów regionalnych.

Dr inż. Tomasz Erlichowski
IHAR, Zakład Nasiennictwa i Ochrony Ziemniaka w Boninie