Kiedy i czym dokarmiać kukurydzę?

0
1604

Spośród niezbędnych mikroelementów kukurydza najbardziej wrażliwa jest na niedobór cynku, następnie miedzi, boru oraz przy wysokim pH gleby również manganu. Każdy z wymienionych wyżej mikroelementów pełni w roślinach bardzo ważne funkcje, które generalnie sprowadzają się do aktywacji i katalizy wielu procesów fizjologicznych.

Cynk m.in. bierze udział w procesach enzymatycznych i syntezie protein oraz uczestniczy w regulacji metabolizmu cukrowców. Zwiększa odporność roślin na suszę i choroby oraz poprawia efektywność nawożenia azotowego, umożliwia uzyskanie porównywalnych, a niekiedy większych plonów przy niższym poziomie dawek azotu. Przy niedoborze cynku obserwujemy zaburzenia procesu wzrostu. Typowym objawem niedoboru tego składnika jest skracanie międzywęźli, zmniejszenie powierzchni blaszek liściowych. Ponadto blaszki stają się żółto – białe z charakterystycznymi biegnącymi wzdłuż nerwów jaśniejszymi pasami. Kukurydza jest szczególnie wrażliwa na niedobór tego mikroelementu już w początkowych okresach wzrostu. W warunkach niedoboru Zn już małe siewki kukurydzy bieleją. Rośliny nie wykształcają łodygi i w konsekwencji przestają rosnąć. W wielu przypadkach, nawet gdy zawartości Zn mieszczą się w granicach wartości optymalnych, obserwuje się zaburzenia w funkcjonowaniu roślin, które często wynikają z nieprawidłowego stosunku Zn:P, gdyż są to pierwiastki silnie antagonistyczne lub z utrudnionego pobierania cynku przy zbyt wysokim pH gleby.
Miedź jest m.in. składnikiem oksydaz i plastocyjaniny a bor uczestniczy w metabolizmie węglowodanów i syntezie składników ścian komórkowych. Niedobory miedzi i boru przyczyniają się do niedostatecznego zapylania i rozwoju ziaren i kolb kukurydzy. Niedobory B i Cu w roślinach mogą wynikać z niskiej zawartości tego składnika w glebie, gdyż dużo gleb Polski jest niedoborowych względem tych składników bądź mogą wystąpić w warunkach zbyt wysokiego pH gleby – niekorzystnego odczynu gleby dla pobierania tych składników. Po przekroczeniu pH gleby powyżej 7,0 dostępność dla roślin prawie wszystkich mikroelementów, za wyjątkiem molibdenu, gwałtownie spada. Natomiast główną rolą manganu w roślinach jest aktywowanie enzymów i udział w procesie fotosyntezy. Niedobór Mn jest trudny do zaobserwowania, ze względu na utajone objawy.
W zaleceniach nawozowych dla kukurydzy, proponuje się 3-krotne dokarmianie roślin w trakcie ich wzrostu i rozwoju. W dolistnym nawożeniu kukurydzy stosuje się następujące składniki pokarmowe: azot, magnez i mikroelementy (najczęściej), a ponadto także fosfor i potas. Zabiegi dokarmiania kukurydzy przeprowadza się, w stosunkowo w krótkim czasie, na ogół w okresie 1 miesiąca, poczynając od fazy 6 liścia, a kończąc kiedy rośliny osiągną około 30-40 cm wzrostu i praktycznie wykonuje się je co 7-10 dni. Przy wyższych roślinach, ze względu na utrudniony wjazd sprzętu w łan kukurydzy – nawożenia nalistnego roślin, na ogół, się nie wykonuje. W dolistnym dokarmianiu kukurydzy, podobnie jak w przypadku innych roślin, dąży się do pełnego pokrycia potrzeb pokarmowych od początku ich rozwoju. W początkowych stadiach rozwoju kukurydzy należy zwrócić szczególną uwagę na nawożenie dolistne roślin cynkiem i fosforem, gdyż przy słabo rozwiniętym systemie korzeniowy często są niedobory w pobieraniu tych składników. A w niesprzyjających warunkach atmosferycznych, jakie często występują w początkowym okresie wegetacji (susza, niskie temperatury, zalanie wodą), pobrana poprzez korzenie ilość fosforu i cynku na ogół nie zaspokaja zapotrzebowania kukurydzy stąd potrzeba, w takim przypadku, dokarmiania roślin drogą dolistną tymi składnikami.
Stosowany roztwór do oprysku roślin we wszystkich 3 terminach dokarmiania dolistnego kukurydzy, powinien zawierać maksymalnie: 6% mocznika (6 kg nawozu w 100 litrach), 5% siarczanu magnezu (siedmiowodnego tj. 5 kg nawozu/100 l, w przypadku użycia siarczanu magnezu jednowodnego stężenie do 2,5%) oraz nawóz wieloskładnikowy – mikroelementowy, najlepiej przeznaczony do dokarmiania kukurydzy, zgodnie z zalecenia producenta. Instrukcje stosowania nawozów powinny znajdować się na opakowaniach nawozu. Przeprowadzenie zabiegu dolistnego zgodnie z instrukcją gwarantuje najwyższą skuteczność działania mikroelementów.

Warunki dobrej aplikacji dolistnej nawozu
-Optymalną temperaturą dla wykonania oprysku roślin oraz dobrej przyswajalności podawanych składników jest 12-20oC. Po przekroczeniu 25oC oprysk nie powinien być dokonywany, gdyż grozi uszkodzeniem (poparzeniem) roślin;
-opryski wykonywać wieczorem lub całodobowo w pochmurny dzień. Wybierając termin oprysku należy uwzględnić prognozę pogody, dobrze gdyby w okresie 48 godzin po oprysku nie spadł większy deszcz;
-ciecz użytkową przeznaczoną do dolistnego dokarmiania roślin należy przygotować bezpośrednio przed jej stosowaniem, aby nie zachodziły w niej niekorzystne reakcje chemiczne między zmieszanym środkami;
-przy sporządzaniu cieczy roboczej roztworu zachowajmy bezpieczne stężenia składników (zwłaszcza mocznika) oraz kolejność łączenia składników, najpierw mocznik, następnie siarczan magnezu, mikroelementy a na końcu środek ochrony roślin;
-do sporządzanego roztworu nawozów można dodać tylko jeden środek ochrony roślin, zgodnie z instrukcją jego stosowania. Wskazany jest też dodatek zwilżacza;
-w przeliczeniu na 1 ha należy przewidzieć od 200 do 300 l roztworu. Zasadą jest, by równomiernie zwilżyć rośliny, a jednocześnie, by naniesiony roztwór nie spływał z liści do gleby.

Efekty dolistnego dokarmiania roślin
Zabieg dolistnego dokarmiania daje najlepsze efekty w gospodarstwach reprezentujących wysoki poziom agrotechniki, przy oczekiwanych dużych plonach. Prawidłowo zastosowane dolistne dokarmianie roślin uprawy polowej wykazuje szereg wymiernych zalet w porównaniu z niektórymi elementami tradycyjnej techniki nawożenia:
-Lepsze wykorzystanie azotu, magnezu i mikroelementów (nawet kilkakrotnie) ze względu na równomierne jego rozmieszczenie oraz szybsze pobieranie z powierzchni liści;
-połączenie dolistnego dokarmiania z zabiegami ochrony roślin wyklucza przejazdy polowe przeznaczone do rozsiewu nawozów stałych, co daje oszczędność paliwa a także zmniejsza ugniatanie gleby kołami ciągnika;
-dozowanie składników pokarmowych, w niewielkich dawkach w zależności od potrzeb roślin zapobiega zanieczyszczeniu środowiska.