Ile płacimy za ziemię?

Już od kilku lat ceny gruntów rolnych znacznie się zwiększają. W 2015 roku były one o 15% wyższe, niż rok wcześniej. Czy taki trend się utrzyma?

Agencja Nieruchomości Rolnych podsumowała ubiegły rok i wyliczyła, jaka była średnia cena państwowych gruntów w naszym kraju. Okazuje się, że za hektar płaciliśmy średnio 29,5 tys. PLN. Z kolei na wolnym rynku koszty te były jeszcze wyższe: 38,6 tys. zł/ha. Grunty rolne w Polsce systematycznie drożeją od naszego wejścia do Unii Europejskiej.

Rok 2015 okazał się kolejnym, kiedy ceny gruntów rolnych sprzedawanych przez Agencję Nieruchomości Rolnych rosły. Średnia cena za 1 hektar wyniosła 29 546 zł i w porównaniu z rokiem 2014 (25 592 zł za 1 ha) była wyższa o 15%.

W Polsce obserwujemy duże regionalne zróżnicowanie cen nieruchomości rolnych. W "najdroższych" województwach, czyli kujawsko-pomorskim i wielkopolskim ceny nieznacznie przekroczyły poziom 40 tys. zł/ha. Na drugim biegunie mamy województwa lubelskie oraz podlaskie gdzie ceny wyniosły odpowiednio: 14,9 tys. zł/ha i 16,9 tys. zł/ha. Najwyższe średnie ceny transakcyjne uzyskano za nieruchomości o powierzchni 300 ha i więcej – 43,7 tys. zł/ha, najniższe w grupie obszarowej 1–10 ha – 22,7 tys. zł/ha.

Porównując średnie ceny na rynku nieruchomości rolnych łatwo zauważyć, że grunty rolne z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa są relatywnie tańsze od gruntów sprzedawanych na rynku prywatnym (w obrocie międzysąsiedzkim), monitorowanym przez GUS. Średnia cena gruntów rolnych wg GUS w 2015 roku wyniosła bowiem 38,6 tys. zł za 1 ha i była wyższa od ceny w obrocie ANR o prawie 9 tys. zł.

Największy wpływ na wzrost cen ziemi w ubiegłym roku miały zmniejszająca się podaż na rynku pierwotnym (kurczący się zasób państwowy) oraz zapowiedzi generalnej zmiany zasad obrotu gruntami rolnymi w Polsce po 1 maja 2016 r. Nie bez znaczenia był też fakt, że ziemia rolna w Polsce jest wciąż znacznie tańsza od ceny gruntów rolnych w Europie Zachodniej.
Trend zwyżkowy na rynku ziemi rolnej obserwujemy od początku przemian ustrojowych, a szczególnie po roku 2004, kiedy to Polska wstąpiła do Unii Europejskiej, a rolnicy zaczęli pobierać dopłaty. W 1992 r. za 1 ha państwowych gruntów płacono średnio tylko 500 zł. U progu akcesji w 2003 roku państwowe grunty kosztowały 3,7 tys. zł/ha, by w 2013 roku osiągnąć pułap 22 tys. zł/ha.

Renata Struzik, za: ANR