Gnojowica i obornik mogą dziś realnie ograniczyć wydatki na nawozy mineralne – ale tylko pod warunkiem właściwego dawkowania i terminów aplikacji. Błąd może kosztować nie tylko plon, ale też mandat. Sprawdzamy, ile składników faktycznie wnoszą nawozy naturalne i jak je stosować w zbożach oraz kukurydzy.
Gnojowica to nie tylko azot. Co naprawdę wnosi do gleby?
Gnojowica to nawóz naturalny, który dostarczy roślinie uprawnej niezbędnych składników pokarmowych, co przełoży się na uzyskanie jakościowych plonów. Oprócz dostarczenia składników pokarmowych gnojowica ma wpływ także na strukturę oraz żywność gleby. Wpiera rozwój mikroelementów, a to przyspiesza proces mineralizacji i dostępność składników. Stosując nawozy naturalne, zmniejszamy także koszty związane z zakupem nawozów mineralnych. Azot, który zawarty jest w gnojowicy, może zastąpić od 30 do nawet 60 kilogramów N.
Skład gnojowicy:
Każdy m3 gnojowicy w zależności od pochodzenia zawiera;
- 3–8 kg azotu,
- 1,5–3 kg fosforu P2O5 (2% P rozpuszczalnego w wodzie, około 20% związane jest z wapniem – może się udostępnić przez np. zakwaszający siarczan amonu, ok. 70% P znajduje się w związkach fitynowych)
- oraz potas w ilości 3–8 kg (więcej w świńskiej).
Gnojowica w kukurydzy – kiedy i ile stosować?
W kukurydzy gnojowicę najlepiej podać pod międzyplon przed nią wysiany, w dawce 50 kg/ha N lub przed siewem kukurydzy, ale w dawce nie większej niż 60% całkowitego zapotrzebowania na azot – odpowiadającej 70 kg/ha N z inhibitorem nitryfikacji. Pamiętajmy, że wtedy podczas siewu nie podajemy więcej niż 30 kg/ha fosforu (P2O5) w nawozie mineralnym.
Zboża: dwa terminy aplikacji i typowe dawki
Gnojowicę w przypadku zbóż możemy stosować w dwóch terminach. Pierwszy z nich to termin jesienny pod orkę, a drugi przed siewem zbóż jarych na wiosnę.
Pamiętajmy jednak, że stosowanie np. gnojowicy czy obornika regulowane jest przez program azotanowy, który jasno określa maksymalne dawki oraz terminy aplikacji nawozów. Przykładowo obowiązuje bezwzględny zakaz stosowania gnojowicy na glebach zamarzniętych czy zalanych. Przyjęta średnia dawka gnojowicy na hektar pod zboża ozime, jak pszenica, żyto, jęczmień, pszenżyto to:
- około 20–30 m³/ha,
- maksymalnie można zastosować nawet 40 m³/ha, ale tylko jeśli gleba jest bardzo uboga.
Roczne dawki gnojowicy, zarówno bydlęcej, jak i świńskiej, o zawartości 8–10% s.m. i 0,4% azotu nie powinny przekraczać takiej dawki, aby nie podać więcej niż 170 kg/ha N zgodnie z wytycznymi Programu azotanowego.
Obornik: wolniejsze działanie, ale bogaty skład
Obornik w swym składzie zawiera średnio:
- 75% wody,
- 0,5% azotu,
- 0,3% fosforu,
- 0,6% potasu,
- 0,5% wapnia,
- 0,2% magnezu.
Ponadto, jak podaje ŚODR, zakłada się, że w 1 tonie obornika znajduje się średnio:
- 5,3 g boru,
- 5 g miedzi,
- 640 g manganu,
- 353 g cynku,
- 0,43 g molibdenu
- oraz 0,33 g kobaltu.
Ile obornika na ha?
Przyjmując wartości średnie dla podanych zakresów można jednorazowo (rocznie) zastosować ok.:
- 28 t/ha obornika bydlęcego,
- a tylko 7,5 t/ha obornika kurzego.
W tej masie obornika bydlęcego znajduje się 70–80 kg P2O5, w oborniku kurzym aż 130–140 kg P2O5.
