12 lipca obchodzimy święto państwowe – Dzień Walki i Męczeństwa Wsi Polskiej. Obchody tego dnia to oddanie hołdu mieszkańcom polskiej wsi za ich patriotyczną postawę w czasie II wojny światowej – bohaterską walkę, zapewnianie żywności oraz pomoc udzielaną uciekinierom i osobom ukrywającym się przed prześladowaniami.
Data 12 lipca jest upamiętnieniem tragicznych wydarzeń z 1943 r., do których doszło we wsi Michniów w województwie świętokrzyskim. Niemieccy okupanci przeprowadzili pacyfikację tej miejscowości za pomoc niesioną polskim partyzantom.
Okrutny mord dokonany przez Niemców
Mieszkańcy Michniowa zostali w okrutny sposób wymordowani, a miejscowość została spalona. Niemcy nie oszczędzali nikogo, bez względu na wiek i płeć. W czasie dwudniowej pacyfikacji zginęło co najmniej 204 mieszkańców wsi: 102 mężczyzn, 54 kobiety i 48 dzieci w wieku od 9 dni do 15 lat, w większości spalonych żywcem. Dziewięć osób zostało aresztowanych i wywiezionych do obozu KL Auschwitz. Ponadto 18 kobiet zostało wysłanych na roboty przymusowe do Rzeszy. Najmłodszą ofiarą bestialstwa okupantów był Stefan Dąbrowa, który miał zaledwie 9 dni.
Milczenie Polski przez 74 lata
Walka i męczeństwo wsi polskiej zostały upamiętnione dopiero w 2017 r. – po 74 latach od tragicznych wydarzeń. 13 października 2017 r. prezydent RP Andrzej Duda podpisał ustawę, ustanawiającą nowe święto państwowe – Dzień Walki i Męczeństwa Wsi Polskiej, obchodzone 12 lipca.
Żywią i bronią
„Dzień ten został ustanowiony w hołdzie mieszkańcom polskich wsi za ich patriotyczną postawę w czasie II wojny światowej – za pomoc udzielaną uciekinierom, osobom ukrywającym się przed prześladowaniami i wysiedlanym, walkę w oddziałach partyzanckich, za żywienie mieszkańców miast i żołnierzy podziemnego państwa polskiego oraz z szacunkiem dla ogromu ofiar poniesionych przez mieszkańców wsi – rozstrzeliwanych, wyrzucanych z domostw, pozbawianych dobytku, wywożonych do sowieckich łagrów i niemieckich obozów koncentracyjnych oraz na przymusowe roboty” – podała Kancelaria Prezydenta w uzasadnieniu ustawy.
Setki spalonych wsi, tysiące wymordowanych ludzi
Michniów jest symbolem walki polskich chłopów z niemieckim okupantem, ale nie jest to jedyne miejsce chłopskiej tragedii – Niemcy wymordowali mieszkańców w co najmniej 817 polskich wsiach, paląc również doszczętnie budynki. W wyniku II Wojny Światowej polska wieś poniosła straty, z których w dużej mierze nie podniosła się przez dziesięciolecia.
Muzeum Martyrologii Wsi Polskich w Michniowie
W Michniowie dziś znajduje się Muzeum Martyrologii Wsi Polskich. Ze względu na znajdujący się na terenie Mauzoleum zbiorowy grób pomordowanych mieszkańców Michniowa, Muzeum jest jednocześnie miejscem Pamięci Narodowej. To tam odbywają się uroczystości państwowe z udziałem władz, oddające hołd bohaterskim Mieszkańcom Polskiej Wsi.
